Расширенный поиск
25 Апреля  2018 года
Логин: Регистрация
Пароль: Забыли пароль?
  • Гырджын – тепсини тамадасы.
  • Юреннген ауруу къалмаз.
  • Ариу сёз джыланны орнундан чыгъарыр.
  • Аманны къуугъан, аманлыкъ табар.
  • Ач келгенни – тойдур, кеч келгенни – къондур.
  • Джаралыны джастыгъында сау ёлюр.
  • Эрине къаргъыш этген къатын, эрнин къабар.
  • Бюгюн дуния кибик, тамбла ахыратды.
  • Джеринден айырылгъан – джети джылар, джуртундан айырылгъан – ёлгюнчю джылар.
  • Адамны аманы адамны бети бла ойнар.
  • Тау башында, тау болмаз, джангыз терек, бау болмаз.
  • Джарлыны эшигин махтагъан джабар.
  • Джангыз торгъай джырламаз.
  • Ханы къызы буюгъа-буюгъа киштик болду.
  • Айыбны суу бла джууалмазса.
  • Ишни ахырын ойламай, аллын башлама.
  • Чомарт бергенин айтмаз.
  • Къартны сыйын кёрмеген, къартлыгъында сыйлы болмаз.
  • Ач къалгъандан, кеч къалгъан къолай.
  • Ёлюк кебинсиз къалмаз.
  • Эркишини аманы тиширыуну джылатыр.
  • Айтылгъан буйрукъ, сёгюлмез
  • Татлы сёз – балдан татлы.
  • Ичимден чыкъды хата, къайры барайым сата?
  • Билген билмегенни юретген адетди.
  • Ойнаб айтсанг да, эслеб айт.
  • Ата Джуртча джер болмаз, туугъан элча эл болмаз.
  • Тенгинг джокъ эсе – изле, бар эсе – сакъла!
  • Ат да турмайды бир териде.
  • Чомарт къонакъ юй иесин сыйлар.
  • Билмейме деген – бир сёз
  • Мал кёб болса, джууукъ кёб болур.
  • Билеги кючлю, бирни джыгъар, билими кючлю, мингни джыгъар.
  • Къайтырыкъ эшигинги, къаты уруб чыкъма.
  • Чабакъсыз кёлге къармакъ салгъанлыкъгъа, чабакъ тутмазса.
  • Ётюрюкню къуйругъу – бир тутум.
  • Ишин билген, аны сыйын чыгъарады.
  • Къызны минг тилер, бир алыр.
  • Рысхы джалгъанды: келген да этер, кетген да этер.
  • Тамырсыз терекге таянма – джыгъылырса.
  • Аманнга да, игиге да оноусуз къатышма.
  • Кюл тюбюндеги от кёрюнмейди.
  • Босагъа таш юйге кирмей эди, тыбыр таш эшикге чыкъмай эди.
  • Адамны сабийин сюйген джюреги, бычакъча, джитиди.
  • Аман адам этегингден тутса, кес да къач.
  • Кечеси – аяз, кюню – къыш, джарлы къаргъагъа бир аш тюш!
  • Айтхан сёзюне табылгъан.
  • Сакъ юйюне сау барыр.
  • Башланнган иш битер, къымылдагъан тиш тюшер.
  • Бал – татлы, балдан да бала – татлы.

Революцияны юсюнден оюмларын айтдыла

04.07.2017 0 474  Таппасханланы А.
Тюнене Гуманитар тинтиўлени институтунда Октябрь революцияны 100-жыллыгъына жораланнган регион конференция болгъанды. Анга, кеси алимлерибизден сора да, РСО-Аланияны келечилери да къатышхандыла. Битеў да 20 чакълы докладчы кеслерини оюмларын туўра этгендиле. 

Конференцияны къурагъанладан бири институтну Жаш алимлерини советини председатели Наталья Вариводады. Ол чертгенича, бюгюнлюкде революцияны юсюнден оюмла кёпдюле. Бу тюбешиўню баш магъанасы да адамлагъа аны кемчиликлерини, иги жанларыны да юслеринден сёлешип, кеси кёз къарамларын къоруўларгъа онг бериўдю.

Жыйылыўну институтну директоруну илму иш жаны бла орунбасары Махийланы Людмила ачханды. Ол, 1917 жылны революциясы кёп тюрсюнлю болгъанын белгилеп, докладчыла жыйылгъанлагъа сейир оюмларын туўра этерле деп сакълагъанын билдиргенди.

Большевиклени Шимал Кавказда миллет политикаларына жораланнган доклад бла ўа жыйылгъанланы алларында институтну жангы тарых секторуну баш илму къуллукъчусу Тетуўланы Алим сёлешгенди. Ол 1917-1937 жыллада миллет сейир, миллет энчилик дегенча ангыламла революцияны сейирлеринде «жутулуп» къалгъанларын белгилегенди.

- Болсада Россейни къурамына кирген аз санлы миллетле социал-экономика жаны бла алгъа атлам этгенлерин унутургъа жарамаз. Алай большевиклени бла меньшевиклени бир тилли болалмагъанлары терроргъа жол ачханды. Зорлукъ а не заманда да игилик келтирмейди, - дегенди Тетуў улу.


Суратны тюбюнде жазылгъаны: «Народы Кавказа! 
Царские генералы, помещики и капиталисты огнем и мечом душили нашу свободу
 и продавали вашу страну иноземным банкирам. 
Красная Армия Советской России победила ваших врагов; 
она принесла вам освобождение от кабалы и богачей.
Да здравствует Советский Кавказ!»

Дагъыда аны оюмуна кёре, бюгюнлюкде да, ючюнчю дуния урушну къоркъуўу туўра болгъанда, къырал таматала аны жолун кесер ючюн бир тилли болургъа, барысына да тап келлик оноў этерге керекдиле.

Андан сора да, Алим Инзрелович революциягъа дери адамла къара танымай жашагъанларын да чертгенди. Сёз ючюн, ол билдиргеннге кёре, таўлу халкъны арасында билимлилени саны бир процентге да жетмей эди, къабартылылада да ол кёрюмдю бир процентден аз аслам эди. Ызы бла пединститут да ачылгъан эди. Алай бла КъМАССР саўлай къырал бла бирге модернизацияны ызына тохтайды.

Конференция бу теманы юсю бла миллетлени жашаўлары, алчы адамларыбызны къадарлары къалай бла къуралгъанларын ачыкъларгъа онг бергенди.

Таппасханланы Аминат,

(Нет голосов)

  • Нравится

Комментариев нет