4 Суура Ниса - Тиширыула

 54. Огъесе, Аллах адамлагъа кесини чомартлыгъындан берген затха зарлыкъмы этедиле? Биз Ибрахимни туудукъларына ары дери китаб да, хикмат да, уллу патчахлыкъ да берген эдик. 55. Аладан анга ийнаннганла да болдула, ийнанмай терсейгенле да болдула. Алагъа джаханимни къызгъан оту тамам джетеди. 56. Бу аятларыбызгъа ийнанмагъанланы уа, ишексиз, Биз аланы артда джаханим отда кюйдюрюбюз, терилери кюйюб кетгени сайын, аны джангы териге ауушдурубуз, ала азабларын толу чегер ючюн. Ишексиз, Аллахны кючю неге да толу джетеди, Ол акъылманды. 57. Ийман келтириб, ашхы къуллукъла да этиб тургъанланы уа, Биз аланы тюбю бла суула баргъан, сыйлы джаннетлеге салырбыз, ала анда ёмюрге турурла. Алагъа анда таза юй бийчеле бардыла. Биз аланы салкъын кёлеккени тюбюне кийирибиз. 58. Ишексиз, Аллах сизге аманатланы орнуна тындырыргъа, адамланы араларында сюдню да тюзлюк бла этерге буюрады. Ишексиз, Ол (Аллах) сизге эм ашхы ауазны айтады. Ишек джокъду, Аллах нени да эшитиучюдю, нени да кёрюучюдю. 59. Эй, ийман салгъанла! (Биринчи) Аллахха бойсунугъуз, (экинчи) аны келечисине бойсунугъуз, (ючюнчю) динде кесигизден тамадалагъа бойсунугъуз. Сора арада бир тартыш болса уа, аны не Аллах джанындан (Къурандан), не аны келечисинден (Мухаммаддан, аны хадислеринден) излегиз, (сюд боллукъ) къыямат кюннге ийнана эсегиз. Ма ол экиси джууабны (результатны) эм хайырлысы, эм ариууду. (Кеси акъылыгъыз бла уа, джашамагъыз.) 60. (Мухаммад), сен кёрдюнгмю "Ол сеннге тюшгеннге да, сеннге дери тюшгеннге да ийнанабыз", - деб, сора (мунафикъле) бир оноу этилликлери болса уа, "Тагъутха" (шайтан законнга сорургъа) барыргъа излегенлерин. Алагъа уа анга ийнанмазгъа буйрукъ болуб бошагъан эди да. (Ол джол бла) шайтан адамланы узакъ аджашдырыргъа излейди. 61. Сора алагъа: "Аллах тюшюргеннге да (Къураннга), Аллахны келечисине да (суннасына, ол экисине) келигиз", - деб айтылса, (Мухаммад), сен мунафикълени сенден джанлаб кетгенлерин кёресе. 62. Сора аланы этген ишлери ючюн, алагъа бир къыйынлыкъ келсе, къалай болур? Артда уа ала сеннге: "Биз къуру игилик этерге, буйрукъгъа келиширге мурат этген эдик", - деб, Аллах бла ант этиб келирле. 63. Аланы джюреклеринде не болгъанын, Аллах бек билиб тургъан къауумдула ала. Аладан кенг бол, алагъа ауаз да, деменгили сёз да айт. 64. Биз ненча келечи ийген эсек да, Аллахны буйругъу бла, къуру анга (келечиге) бой салыр ючюн ийгенбиз. Сора ала кеслери - кеслерине артыкълыкъ этген заманда (бойсунмай), сеннге келселе эди (сокъураныб), сора Аллахдан кечмеклик да тилеселе эди, Файгъамбар да алагъа кечмеклик тилесе эди, ала Аллахны бек кечиучю, рахматлы болуб табар эдиле. 65. Огъай, сени джаратхан Иенг бла Мен ант этеме, аланы араларында бир тартыш болса, сени сюдю (оноучу) этиб, сора сен этген сюдге да джюреклери къысмай, разы болуб, толу бой салыб тохтагъынчы, ала ийманнга келмезле. 66. Биз алагъа: "Аллах ючюн джаныгъызны беригиз, неда джуртларыгъыздан чыгъыгъыз", - деген буйрукъ джазсакъ, ол буйрукъну, бир кесеги болмаса, аланы хазнасы этмез эди. Алагъа айтылгъан ауазны этселе уа, ол хайырлы эди алагъа, (ийманда) бегиулери да кючлю болур эди.677. Ол заманда Биз алагъа кеси джаныбыздан уллу джал да берир эдик. 68. Аланы тюз джолгъа да тюзетмей къоймаз эдик. 69. Аллахха да, келечилеге да бой салгъанла - (алагъа) Аллах насыб берген, файгъамбарла бла, кертичиле бла, шейитле бла, ашхыла бла бирге болур къауумдула. Ала уа къалай ашхы джолдашлыдыла. 70. Ол чомартлыкъ алагъа - Аллахданды. Аллах а хар нени да толу билибди. 71. Эй, ийман салгъанла! Сиз (къазауатда) хазырланыб сакъ туругъуз, анга не бёлюнюб джоппу-джоппу, неда барынг да бирден киригиз. 72. Ишексиз, сизден артха тартхан да чыгъар. Сора сизге анда табсыз болса уа ол: "Аллах мени джазыкъсынды, ала бла бирге болмадым", - дер. 73. Аллахны чомартлыгъы бла сизге таб болса уа, сизни бла аны арасында (ары дери) шохлукъ болмагъан адамча: "Айхай, мен да ала бла болсам эди, уллу юлюшлю болур эдим", - дер. 74. Дуния джашауларын бериб ахыратны сатыб алыргъа излегенле, Аллах джолунда къазауат этсинле. Аллах джолунда къазауат этгеннге - не ёлтюрюлсе, неда хорласа - артда Биз анга уллу джал берибиз.75. Маккада къарыусуз эркишиле, тиширыула, сабийле: "Эй, Иебиз! Бу зулмучу элден бизни бир къутхар, кеси джанынгдан бизге башчы да бер, кесингден бизге бир болушлукъ да эт", - деб, тилей тургъанлай, Аллах джолунда къазауат этмезча не болгъанды сизге сора? 76. Аллахха ийман салгъанла, ала Аллах джолунда къазауат этедиле, ол кяфыр къауум а, шайтан джолунда къазауат этеди. Сиз да ол шайтанланы шохлары бла къазауат этигиз. Ишексиз, шайтанны хыйласы къарыусузду. 77. (Мухаммад), сен кёрмедингми: "Къолланы да тыйыгъыз, намаз да къылыгъыз, зекят да беригиз", - деб, алагъа айтылгъан къауумну? Сора алагъа къазауат борч этилгенинде уа, аланы бир къаууму адамладан, Аллахдан къоркъгъанча, неда андан да къатыракъ къоркъду. Сора ала: "Эй, Иебиз, бизге къазауатны нек буюрдунг? Бир кесек заманнга бизни артха (джашаргъа) къойсанг эди уа", - дедиле. Бу дунияны зауугъу, ол кесекчикди, Аллахдан къоркъгъанлагъа уа, алагъа ахырат хайырлыды. Алагъа финикни къабукъчугъу тенгли бир, артыкълыкъ этилмез. 78. Ариу сиз кёкге джетген къалалада болсагъыз да, сизге ёлюм келмей къалмаз. Алагъа игилик келсе: "Бу Аллахданды", - дейдиле. Алай болмай аманлыкъ келсе уа: "(Мухаммад), бу сени ючюн болду", - дейдиле. Алагъа сен: "Бары да бир Аллахданды", - деб айт. Сора айтылгъанны да ангыламазча, не болгъанды алагъа? 79. Сеннге бир игилик келсе, ол Аллахданды, аманлыкъ болуб бир зат келсе уа, ол кесингденди. Биз сени халкъгъа къуру келечи этиб джибердик. Ол ишге шагъатлыкъ орнуна Аллах кеси джетишеди. 80. Ким расулгъа бой салса, ол Аллахха - бой салды. Ким анга арт бурса уа, Биз сени (алагъа) сакълауул этиб иймегенбиз. 81. Аланы бир къаууму: "Бой салдыкъ", - деб, сора сенден ары джанлагъанлай, джашыртын, сен айтмагъан затла бла кенгешедиле. Аланы таша кенгешлерин Аллах джазыб турады. Сен аладан кенг бол, Аллахха таукеллик этиб тохта. Уакилликде Аллах тамамлыкъ этеди. 82. Ала бу Къуранны (магъанасыны) юсюнден бир сагъыш этмеймидиле сора? Ол Аллахдан болмаса, ала анда бек кёб келишмеген, тартыш зат табар эдиле. 83. Алагъа (мунафикълеге) не хорлам, не къоркъуу хапар джетгенлей, ол сагъат, аны хахайлаб болгъаннга джаядыла. (Алай этмей), ала аны не расулгъа, неда иш иелерине къойсала эди! Аладан аны (Къуранны) билликле уа, (ангыларыкъла) къуру аны къазыб, сюзюб кюрешгенледиле. Сизге Аллахны чомартлыгъы, джазыкъсынмакълыгъы болмаса уа бир кесегигизден къалгъан, шайтанны ызындан кете эдигиз. 84. (Мухаммад), сен Аллах джолунда къазауатны бардыр. Ол къуру сени бойнунга салынады. Муъминлени да (къазауатха) къозгъа. Кяфырланы ачыуларын а, Аллах сенден тыяр деб, умут барды. Аллахны чамланыуу уа къатыракъды, азабы да къыйыныракъды. 85. Иги ишге ким джакълыкъ этсе, андан анга юлюш (сууаб) барды. Аман ишге да ким джакъ болса, анга да андан юлюш (гюнах) барды. Аллахны уа хар неге да кючю джетеди. 86. Сизге салам берилген заманда, андан эсе ариуу бла саламлашыгъыз, неда аллай бир салам къайытарыгъыз. Ишексиз, Аллах хар затны да эсеблебди. 87. Аллах аллайды, Андан ёзге, не тюрлю да, башха табыныр джукъ болмагъан. Ол сизни ишеклик болмагъан, къыямат кюннге джыймай къоймаз. Сёзюнде Аллахдан кертичи уа кимди?88. (Муслиманла), сиз мунафикълени хакъында эки нек бёлюнесиз? Аллах а аланы этген ишлери ючюн боюнтюблерине этгенди. Аллах аджашдыргъанны сиз тюз джолгъа салыргъамы излейсиз сора? Аллах аджашдыргъаннга уа, сен чыртда тюз джол табмазса. 89. Ала, сиз да ала кибик кяфыр болуб, бирча болуб къалырыгъызны излейдиле. Аладан кесигизге кишини шохха алмагъыз, ала Аллах джолунда (Меккядан Мединагъа) кёчгюнчю дери. Ала арт бурсала уа, къалайда табсагъыз да, тутугъуз да ёлтюрюгюз. Аладан кесигизге не шох, не болушуучу тутмагъыз, 90. къуру арагъызда келишиу болгъан къауумгъа джюрюгенле бла, неда не сизни бла, не кеслерини къауум бла къазауат этерге кёкюреклери къысыб (ётлери джетмей) келгенле бла болмаса. Аллах сюйсе аланы сизден онглу этер эди да, ала да сизни бла къазауат этер эдиле. Алай а ала сизден джанласала (къазауат этмей), сизге джарашыуну да теджеселе, ол заманда, Аллах сизге ала бла кюреширге джол бермейди. 91. (Дагъыда) сиз (мунафикъледен) сизге да, кеслерини къауумгъа да ийнамлы - ышаннгылы болургъа излеген, бир башха тюрлюлени да кёрюрсюз. Бузукълула аланы кеслерине къошаргъа излегенлери сайын, ала ары къошуладыла. Ала сизден кеслерин тыйыб, джарашыуну излемеселе, къолларын да тыймасала, аланы къайда табсагъыз да, тутугъуз да ёлтюрюгюз. Биз сизге ала бла къазауат этерге толу эркинлик бердик. 92. Къуру джангылыч бла болмаса, бир муъмин бир муъминни ёлтюрюрге болмаз. Сора биреу джангылыб мукъминни ёлтюрсе, ол (ёлтюрген) бир муъмин къулну да башына азат этиб, ол ёлгенни юйдегисине да къантёлеу берсин. Ала (юйдегиси) аны (кечиб) садакъагъа къоюб олтурмасала. Неда ол ёлтюрген сизни бла джау къауумдан болса, муъмин эсе, ол сагъатда бир муъмин къулну азат этер. Алай а, ол сизни бла аланы арагъызда бегим болгъан къауумдан болса, ол заманда аны юйдегисине къантёлеу да, муъмин къулну да азатлау. Табмагъан а Аллахха тауба халда, бир - бири ызындан эки айны ораза тутар. Аллах а нени да билибди, акъылманды. 93. Биреу муъминни иш этиб ёлтюрсе уа, аны хакъы ёмюрлюкге джаханимди. Аллах анга ачыуланды, анга налат да берди, уллу азабны да хазырлады. 94. Эй, ийман салгъанла! Сиз Аллах джолунда (къазауатха) чыкъсагъыз, (джауну, шохну) баямлагъыз, сизге салам бергеннге, дуния джашауну рысхысы ючюн: "Сен муъмин тюлсе", - деб, айтмагъыз. Аллах джанында уа кёб гъаниматла (добычала) барды. Сиз да алгъада, алай (ала кибик) эдигиз, алай а Аллах сизге рахматын этди (тюзетди). Сора сиз (адамланы) ачыкълай билигиз. Ишексиз, Аллах сизни не этгенигизден хапарлыды. 95. Муъминледен сылтаусуз (къазауатха) бармай къалгъанла бла, Аллах джолунда маллары бла, джанлары бла да къазауат этгенле, ала тенг тюлдюле. Аллах маллары бла, джанлары бла да къазауат этиб кюрешгенлени, дараджада, артыкъ этгенди. Аллах аланы барына да игилик этерге сёз берсе да, ол маллары бла, джанлары бла да къазауат этиб кюрешгенлени, юйде къалгъанладан эсе, аланы артыкъ этгенди, уллу джал бериу бла. 96. Аллахдан алагъа дараджала да, кечмеклик да, рахмат да барды. Аллах а бек кечиучюдю, рахматлыды. 97. Кеси кеслерине артыкълыкъ этгенлени (Маккадан кёчмей къалгъанла) мёлекле джанларын алгъан заманда: "Сиз не халда болдугъуз?" - дейдиле. Ала да: "Биз джер юсюнде онгсуз эдик", - дейдиле. Мёлекле да алагъа: "Сора Аллахны джери кенг тюлмюдю, кёчерге нек болмай эдигиз?" - дейдиле. Аланы турур джерлери джаханимди. Аланы тохташыр орунлары къалай аманды, 98. къуру, сылтаусуз эркишиле, тиширыула да, сабийле да, онгсуз болуб хыйла да эталмай, (кёчерге) джол табалмай тургъанла болмасала. 99. Ма былагъа Аллахдан кечмеклик болур деб, умут барды. Аллах а кечиучюдю, рахматлыды. 100. Аллах джолунда ким кёчсе, джер юсюнде кёб къонушла да, кенг джашау да табар. Сора биреу юйюнден, Аллах ючюн, файгъамбар ючюн деб чыгъыб, джолда анга ёлюм келсе, анга джал бериу Аллахха къалады. Аллах а кечиучюдю, рахматлыды. 101. Сиз джер юсюнде джолоучу болгъан заманда, кяфыр къауумдан сизге къоркъуу болса, намазланы къысхартыб (сафар) къылсагъыз, аны ючюн сизге гюнах джокъду. Ишексиз, кяфырла сизге ачыкъ джаудула. 102. (Мухаммад), сен (намаз заманда) ала бла болсанг, аланы бир джартысы сауутларын да биргесине алыб сени бла намаз къылсын, ол бир джартысы да къылычларын алыб сакълаб турсун. Сора бир рекягъат къылсала, ала сауутларын алыб артда сюелиб сакъласынла; намаз къылмагъан ол бир къауум сени бла намаз къылсын. Ол кяфырла сиз сауутларыгъызны да, хапчюгюгюзню да къачан сансыз этеригизни мараб турадыла. Ала сизге билмей тургъанлай, бирден чабаргъа излейдиле. Алай а не джангур, неда ауруу джунчутса, сауутларыгъызны салгъанлыкъгъа гюнах джокъду. Сакъ болуб а туругъуз. Аллах, ишексиз, кяфырлагъа сыйсыз азаб хазырлабды. 103. Сора сиз намазны тындырсагъыз ёретин да, олтуруб да, джатхан халда да Аллахны эсгеригиз (унутмагъыз). Сора рахатлы болсагъыз а намазны (буюрулгъаныча) къылыгъыз. Ишексиз, намаз а белгили кёзюуледе джазылыб муъминлеге фарыз болубду. 104. Ол къауумгъа тенглик излеуде, ала бла къазауат этиуде къарыусузлукъ этмегиз. Сиз инджиле эсегиз а, ала да сизни кибик инджиледиле. Алада болмагъан, сизни Аллахдан умутугъуз да барды да. Аллах а нени да билибди, акъылманды. 105. Ишексиз, (Мухаммад) Биз сеннге хакъ китаб джибердик, Аллах анда кёгюзтген зат бла, сен адамланы араларында сюд (оноу) этер ючюн. Ол себебден, хыянатчылагъа джакъ болма. (Убейракъаны джашы Тагъыйма деб бир мунафикъ араблы биреуню кюбесин урлаб, ол белгили бола тебрегенинде, бир чууутлуну арбазында джашыргъанды. Сора ол ачыкъ болгъанында, ол чарлаб, аны бойнуна алыргъа унамагъанды. Иш тереннге кетиб сюдге файгъамбаргъа келиб, кесин тазалаб ант этгенди, ол чууутлуну кёмер ючюн. Муслиманла да аннга ийнаныб, аны джанлы болуб Мухаммдны къысыб бек тентиретгендиле. Ол да алагъ ийнаныргъа аз къалгъанды. Бу аятла ол ишни тюзюн ачыкълай, араблы мунафикъни терслей, чууутлуну тазалай келгендиле). 106. (Файгъамбар, терслеге джакъ болгъанынг ючюн) Аллахдан кечмеклик тиле. Ишексиз, Аллах а кечиучюдю, рахматлыды. 107. Сен ол кеслери башларына хыянат этгенлени джакълама. Ишексиз, Аллах хыянатчыланы, гюнахлыланы сюймейди. 108. Ала адамладан джашыраладыла, Аллахдан а джашыралмазла. Ала, джашыртын Аллах сюймеген сёзлени (ушакъланы) бардыргъан заманда да, Аллах аланы къуршалаб эди. 109. Ала уа, ма сиз бу дунияда джакълаб кюрешген къауумдула, къыямат кюн а аланы Аллахдан ким джакълар, неда бойнуна ким алыр сора? 110. Биреу не бир аман иш, неда кесине артыкълыкъ этсе, сора (тюшюнюб) Аллахдан кечмеклик тилесе, Аллахны кечиучю, рахматлы болуб табар. 111. Ким болса да бир гюнах иш этсе, ол (ишексиз), аны кесине (зараннга) этеди. Аллах а нени да толу билибди, акъылманды. 112. Дагъыда биреу не бир джангылыч иш этсе, не бир гюнах иш этсе, сора аны кесинден башхагъа кюресе, бойнуна ётюрюкню да, ачыкъ гюнахны да алады. 113. (Мухаммад), сеннге Аллахны чомартлыгъы да, рахматы да болгъаны болмаса, аладан бир бёлек сени аджашдырыр къайгъыгъа кирген эди. Алай а ала къуру кеслерин болмаса, кишини аджашдыралмазла. Сеннге ала бир  заран эталмазла. Сеннге уа, Аллах (тюзлюк бла сюд этиучю) Къуранны да джиберди. Ол сеннге, билмеген затларынгы да билдирди. Аллахны сеннге чомартлыгъы бек уллуду.

ызына/суураланы тизими/аллына